Zdrowie z palmy

Gdy mowa o zdrowiu, tłuszcze zazwyczaj są wymieniane tylko w kontekście negatywnym. Współczesny mieszkaniec świata zachodniego słysząc „tłuszcz” doznaje skojarzenia z nadmiernym poziomem cholesterolu, zawałami serca oraz otyłością. Osoby przechodzące na dietę starają się spożywać go w jak najmniejszych ilościach, gdyż każdą spożytą łyżkę wyobrażają sobie jako krok na drodze do nieapetycznego „sadełka”. Tymczasem nie wszystkie tłuszcze są godne potępienia. Wręcz przeciwnie – istnieją takie, które mają dobroczynny wpływ na nasz organizm, a pomiędzy nimi prym wiedzie olej kokosowy.

Na wyspach Pacyfiku o kokosie mówi się „lekarstwo na wszelkie choroby”. Orzechy kokosowe i olej z nich wytwarzany jest tam powszechnie stosowanym lekarstwem w dziesiątkach dolegliwości: od astmę przez łysienie do zapalenia skóry. W tamtejszej tradycyjnej medycynie kokos zastępuje całą aptekę. Z jednej jego szczególnej właściwości korzystali także ranni żołnierze podczas drugiej wojny światowej – płyn zawarty w środka orzecha ma skład zbliżony do osocza krwi, jest bogaty w potas, wapń i chlorki i w awaryjnych sytuacjach może być stosowany jako kroplówka.

W tzw. krajach rozwiniętych sytuacja do niedawna wyglądała nieco inaczej. Przez dziesiątki lat dietetycy potępiali olej z orzechów kokosowych, skazując go na wykluczenie z codziennego jadłospisu osób, które chciały się zdrowo odżywiać. Był to rezultat badań z 1954 r. – amerykański naukowiec David Kritchevsky odkrył wówczas związek nadmiernego spożycia cholesterolu z chorobami serca i wywnioskował, że aby obniżyć jego poziom we krwi, należy spożywać wyłącznie nienasycone kwasy tłuszczowe. Do tych zalicza się także olej kokosowy. Producenci tłuszczów roślinnych: oleju sojowego i margaryny ochoczo poparli tą tezę, mając w perspektywie wykluczenie poważnego konkurenta gospodarczego. Tymczasem badania Kritchevsky’ego nie wyjawiły całej prawdy o tłuszczach: poważne znaczenie w ich budowie ma nie tylko ilość wiązań, ale także długość cząsteczek. Olej kokosowy, w odróżnieniu od przeważającej wielkości tłuszczów spożywczych które zawierają 18 atomów węgla, składa się z kwasów o cząsteczkach zawierających 8 – 12 atomów węgla. Dzięki prostszej budowie są one szybciej metabolizowane przez organizm, a sposób ich przetwarzania przypomina raczej węglowodany. Nie odkładają się zatem ani w postaci tkanki tłuszczowej, ani złogów cholesterolu, ale za to dostarczają organizmowi mnóstwa energii. Dlatego jest to znakomity produkt dla osób mających problemy z układem krążenia: zastępując dotychczas używane tłuszcze olej kokosowy przyczyni się do pozbycia nadmiarowych kilogramów i zmniejszenia ryzyka miażdżycy. W naszym kraju choroby serca stanowią połowę przyczyn zgonów, a na Sri Lance, gdzie orzechy kokosowe stanowią znaczący element diety (przeciętny Lankijczyk zjada rocznie w formie surowej lub przetworzonej 120 kokosów) z tego powodu umiera zaledwie 1 osoba na 100 tysięcy. Nawet przy obecności innych czynników zmniejszających ryzyko zawału, rola kokosów wydaje się wybitna.

Połowę zawartości oleju kokosowego stanowi kwas laurynowy. Ten związek przez organizm ludzki przekształcany jest w monolauryn, który ma silne właściwości antywirusowe, antybakteryjne i antypierwotniakowe, dzięki czemu wydatnie wspomaga układ immunologiczny. W dużych ilościach kwas laurynowy można spotkać tylko w oleju kokosowym i mleku matki, gdzie jest bardzo ważnym elementem budowania odporności rozwijającego się organizmu.
Działa on niszcząco na drobnoustroje pokryte otoczką lipidową: do nich zalicza się między innymi wirus HIV, cytomegalowirus, wirus opryszczki, przeziębienia, a także bakteria Helicobacter pylori, przyczyniająca się do powstawania wrzodów i nowotworów układu pokarmowego. W odróżnieniu od antybiotyków, niszczących wszystkie drobnoustroje bez wyboru, monolauryn ignoruje florę bakteryjną naturalnie występującą w organizmie, atakując tylko szkodliwe wirusy i bakterie.

Z kolei na powierzchni skóry antybakteryjne i antywirusowe właściwości kwasu laurynowego sprawiają, że znakomicie nadaje się do zwalczania infekcji, wysypek i egzem, a także przyczynia się do leczenia drobnych skaleczeń i mikrourazów skóry oraz łagodzi świąd i ból po ukąszeniach owadów. Pomaga zwalczyć schorzenie zwane „stopą sportowca” lub „stopą atlety” – uciążliwą, długotrwałą grzybicę stóp. Olej kokosowy może być także z dobrym rezultatem stosowany na cerę trądzikową: wówczas najlepiej działa połączone stosowanie wewnętrznie i zewnętrznie.
Oprócz kwasu laurynowego w oleju kokosowym występuje także kwas kaprylowy, który również cechuje się bakterio- i wirusobójczymi właściwościami. Stosowany zewnętrznie olej kokosowy zwalcza drobnoustroje na powierzchni tkanek, nie angażując układu immunologicznego do walki z nimi i dzięki temu nie obciążając organizmu.

Ze względu na zawartość antyutleniaczy olej z kokosa zapobiega przedwczesnemu starzeniu, zwalczając wolne rodniki – a jego stosowanie na skórę sprawia, że staje się ona jędrna i elastyczna.
Ze względu na wysoką przyswajalność kwasy zawarte w oleju kokosowym zapewniają odpowiedni poziom tłuszczów osobom, które z powodu choroby mają problem z ich absorpcją, transportem i trawieniem. Są dzięki temu idealne w jadłospisie przy np. chorobie Crohna – Leśniowskiego.

Olej kokosowy będzie także dobrym rozwiązaniem dla osób cierpiących na cukrzycę typu II – tą formę choroby wywołuje m.in. niewłaściwy sposób odżywiania, a jednym ze sposobów jej leczenia jest redukcja masy ciała i stosowanie odpowiedniej diety. Kokos dostarcza znakomitej jakości świetnie metabolizowanego tłuszczu, który nie zawiera przyczyniającego się do insulinoodporności cholesterolu.

W przypadku braku mikroelementów: witamin A, D, E i K, wapnia lub magnezu przyjmowany wraz z zawierającymi je produktami bądź suplementami olej kokosowy przyspieszy ich przyswajanie i sprawi, że niedobory zostaną szybciej uzupełnione.

Choroby, w których pomoże olej kokosowy:

  • Dolegliwości układu krążenia: wysoki poziom cholesterolu, stan przedzawałowy, arterioskleroza itp.
  • Opryszczka
  • Przeziębienie
  • Syndrom chronicznego zmęczenia
  • Stan obniżonej odporności (związany ze zmęczeniem, chorobą)
  • Nadwaga
  • Wrzody i nowotwory układu pokarmowego
  • Choroba Cohna - Leśniowskiego
  • Inne dolegliwości układu pokarmowego
  • Egzemy
  • Wysypki
  • „Stopa sportowca”
  • Trądzik
  • Osteoporoza
  • Brak witaminy A, D, E, K

Odpowiednia dawka oleju kokosowego stosowanego w celach leczniczych to 3 - 4 łyżki dziennie, co odpowiada dawce kwasów tłuszczowych otrzymywanej dziennie przez niemowlę z mleka matki. Najlepszym rozwiązaniem jest przyjmowanie oleju po łyżce podczas posiłków.